Ստորին կենտրոնների հավասարակշռումը՝ բարձրագույն կենտրոններին հասնելու համար
Մարդկային մեքենայի յոթ կենտրոնները
Չորրորդ ուղին մարդկային մեքենան նկարագրում է որպես չորս ստորին կենտրոններ կամ ֆունկցիաներ ունեցող՝ բնազդային, շարժողական, էմոցիոնալ և ինտելեկտուալ կենտրոն։ Սովորական խաղաքարտերի կապուկը սա ցույց է տալիս համապատասխանաբար խաչի (♣), ագռավի/ղառի (♠), սրտի (♥) և ագուռի (♦) խաղաքարտերի նշաններով։ Գոյություն ունի ևս մեկ լրացուցիչ՝ սեռական կենտրոն, որոնք միասին կազմում են հինգ ֆունկցիա։ Սրանցից վեր կան երկու լրացուցիչ կենտրոններ՝ վերին էմոցիոնալ և վերին բանական։ Վերջիններս կոչվում են նաև Ներկայություն կամ Երրորդ աչք։
Ստորին կենտրոնների ենթաբաժանումները
Չորս ստորին կենտրոններից յուրաքանչյուրն ունի երեք ենթաբաժանում՝ համաձայն իրենց ուշադրության մակարդակի։ Ամենաստորին բաժանումը գործում է առանց որևէ ուշադրության՝ որպես մեխանիկական մաս, կամ զինվոր (վալետ)։ Միջին բաժանման մեջ ուշադրությունը պահվում է որևէ օբյեկտով՝ կա՛մ արտաքին, կա՛մ ներքին։ Այս ենթաբաժանումը էմոցիոնալ մասն է, կամ թագուհին (դաման)։ Վերին բաժանումը ջանք է գործադրում ուշադրությունը վերահսկելու և ուղղորդելու համար, և այն ինտելեկտուալ մասն է, կամ թագավորը։
Ստորին կենտրոնների հնարավորությունները գիտակցությանը հասնելու գործում
Կենտրոնների մեխանիկական և էմոցիոնալ մասերը պակաս նպաստավոր են վերին վիճակների համար, մինչդեռ կենտրոնների ինտելեկտուալ մասերը կարող են խթանել և աջակցել վերին կենտրոններին։ Մասնավորապես, մեքենայի այն մասը, որը կարող է ճանաչել և խթանել ներկայությունը, սրտի թագավորի մի բաժանումն է։ Այս սրտի ինը կարող է ներկայացվել որպես կյանքի ծառ։ Սակայն բնազդային կենտրոնն ամբողջությամբ վերցրած, և մասնավորապես խաչի թագավորը, հակված են հակադրվելու արթնացմանը։
Ծանրության կենտրոնը ստորին կենտրոններում
Մեզանից յուրաքանչյուրը ծնվում է գերիշխող ֆունկցիայով կամ ծանրության կենտրոնով։ Մարդ համար մեկի համար սա շարժողական/բնազդային ծանրության կենտրոնն է։ Մարդ համար երկուսի համար դա էմոցիոնալ ծանրության կենտրոնն է։ Մարդ համար երեքը ունի ինտելեկտուալ ծանրության կենտրոն։ Սակայն մարդ համար մեկը, երկուսը և երեքը հավասարապես մեխանիկական են։ Մարդ համար մեկի մոտ շարժման ընկալումներն ու մարմնական զգացողությունները գերակշռում են մյուսներին։ Մարդ համար երկուսի մոտ զգացմունքները հակված են խլացնելու բնազդի և մտքի ձայները։ Մինչդեռ մարդ համար երեքի մոտ գերակշռում են մտքերն ու գաղափարները։
Ծանրության կենտրոնը որպես Աշխատանքի արդյունք
Մարդ համար չորսը դպրոցական աշխատանքի արդյունք է։ Այդպիսի անձը զարգացնում է «ծանրության կենտրոն» աշխատանքի մեջ։ Մարդ համար չորսը հավասարակշռում է կենտրոնները՝ որպես պահանջ ներկայության կամ Երրորդ աչքի ի հայտ գալու համար։ Հավասարակշռությունը գալիս է բոլոր չորս կենտրոնների կարիքներին ուշադրություն դարձնելու միջոցով, այլ ոչ թե գլխավորապես մեկին։ Էմոցիաները, մտքերը, շարժումներն ու զգացողությունները պետք է հավասարակշռվեն՝ որպես նախապայման վերին կենտրոնների ի հայտ գալու և իրենց պահպանելու համար։
«Մենք առաջ ենք շարժվում հարբեցողի պես՝ պտտվելով շրջանագծով»։ — Սուֆիական ասացվածք
Ստորին կենտրոնների հավասարակշռումը գծային գործընթաց չէ։ Մարդը պարտադիր չէ, որ հերթականությամբ ուտի ֆիզիկական սնունդ, շարժի մարմինը, լսի էմոցիոնալ երաժշտություն և կարդա գիրք։ Ի վերջո, ստորին կենտրոնների հարաբերական կարիքները հոգացվում են՝ համաձայն տվյալ պահի փոփոխվող պահանջների։
Լեոնարդոյի այլաբանությունը մարդու ներսում մղվող պայքարի մասին
Լեոնարդո դա Վինչիի հետևյալ պատկերը՝ գայլի և արծվի այլաբանությունը, կարող է որոշակի լույս սփռել այս թեմայի վրա։
Հաճախ գիտնականներն ասում են, որ գայլն ակնարկում է Հռոմի պապին, իսկ արծիվը՝ Ֆրանսիայի թագավորին։ Սա հնարավոր արտաքին իմաստն է։ Բայց կարո՞ղ է այն ունենալ մեկ այլ իմաստ։ Գայլը կարող է ներկայացնել խաչի թագավորին, իսկ նավակը՝ սրտի իննյակին։ Մինչդեռ արծիվը կարող է ներկայացնել կենտրոնների ինտելեկտուալ մասերը, որոնք ընդունակ են վերահսկելու կրքերը, այսինքն՝ բնազդային և էմոցիոնալ մասերը։
«Միայն նա կարող է արժանանալ «մարդ» կոչմանը և ակնկալել այն ամենը, ինչը վերուստ նախապատրաստված է նրանց համար, ով արդեն իսկ ձեռք է բերել համապատասխան տվյալներ՝ ի վիճակի լինելու անվնաս պահպանելու իր խնամքին հանձնված թե՛ գայլին, թե՛ ոչխարին։»։ — Գեորգի Գուրջիև